Źródło: Bloomberg, KGHM Polska Miedź S.A.

Trend ten potwierdzają najnowsze odczyty globalnego wzrostu PKB, który według szacunków MFW wzrósł w 2017 roku o 3,8 proc. (przy 3,2 proc. wzrostu w roku 2016). Co istotne, na dynamiczny światowy wzrost miały wpływ zarówno wyniki gospodarcze krajów wschodzących lub rozwijających się, jak i te osiągnięte przez kraje rozwinięte. Około 120 gospodarek, odpowiadających za trzy czwarte światowego PKB, odnotowało wzrost w ujęciu rok do roku w 2017 r. MFW oczekuje, że dynamiczny rozwój światowej gospodarki będzie kontynuowany w latach 2018-2019, prognozując dynamikę na poziomie 3,9 proc. w skali roku.

Źródło: IMF, KGHM Polska Miedź S.A.

Na obserwowany w 2017 r. entuzjazm rynkowy wpływ miała niewątpliwie końcowa faza akomodacyjnej polityki monetarnej, która w dalszym ciągu umożliwiała podmiotom gospodarczym funkcjonowanie w środowisku ujemnych realnych stóp procentowych oraz rozszerzyła bilanse banków centralnych do rekordowych 14 bln USD po stronie aktywów. Ponadto zwiększona skłonność inwestorów do ryzyka wynikała z ustabilizowania otoczenia politycznego, które jeszcze rok wcześniej wprowadzało na rynki wiele niepewności. Euforii inwestorów zdają się nie podzielać analitycy, wskazujący na niski wzrost wydajności pracy, poziom wzrostu w wielu przypadkach przekraczający potencjał gospodarek oraz rosnące ryzyko inwestycji w poszczególne aktywa. Wśród obaw o kontynuację pozytywnego dla globalnej gospodarki scenariusza wymienia się również prawdopodobną presję inflacyjną, plany zmniejszania rozbudowanych przez programy luzowania ilościowego bilansów banków centralnych oraz stopniowe podwyższanie stóp procentowych przez główne banki centralne świata.

Pozytywne odczyty wzrostu w kluczowych dla globalnej gospodarki krajach wpłynęły na prognozy konsumpcji oraz poprawę sentymentu inwestorów wobec rynków surowcowych. Po kilkuletnim okresie spadków cen surowców, które doprowadziły do problemów z płynnością wielu spółek, wymuszając ich restrukturyzację oraz rewizję lub wstrzymanie planów inwestycyjnych, rok 2016 przyniósł odbicie notowań. Kontynuacja wzrostów cen w 2017 roku oraz solidne podstawy optymizmu rynkowego, utwierdziły przekonanie inwestorów oraz analityków poszczególnych rynków, że wzrosty stanowią raczej trwałą zmianę trendu, niż tymczasową korektę spadków notowań. Źródłem pozytywnych nastrojów na rynkach surowcowych były zarówno względy fundamentalne, jak i te wynikające z otoczenia makroekonomicznego. Niedostateczne środki przeznaczone przez producentów surowców na inwestycje wpłynęły na obecne oraz przyszłe ograniczenia po stronie rynkowej podaży. Tymczasem synchroniczny wzrost gospodarczy w kluczowych dla światowej gospodarki krajach pozytywnie wpłynął na konsumpcję surowców przemysłowych. Kolejnym motywatorem wzrostów notowań surowców było osłabienie amerykańskiej waluty - wartość USD w stosunku do koszyka walut (tzw. dollar index) spadła o blisko 9 proc. w 2017 roku. Deprecjacja dolara następowała pomimo czynników zwykle skutkujących jego umocnieniem, takich jak: zacieśnianie polityki monetarnej Fed, rosnący dysparytet stóp procentowych pomiędzy USA a głównymi strefami gospodarczymi świata oraz zapowiedzi prowzrostowych reform polityki fiskalnej przez administrację prezydenta Trump’a.

Należy zauważyć, że synchronizacja wzrostu w światowej gospodarce oraz obserwowane osłabienie amerykańskiej waluty miały dość zróżnicowany wpływ na notowania cen poszczególnych surowców. W skali roku ogólny indeks cen Bloomberg Commodity Index (BCOM) wzrósł o 1 proc., głównie za sprawą wskaźników notowań surowców przemysłowych (+16 proc.) oraz metali szlachetnych (+10 proc.). Odmiennie kształtowała się sytuacja surowców energetycznych (-5 proc.) oraz towarów rolnych (-12 proc.).

Źródło: Bloomberg, KGHM Polska Miedź S.A.

Rynek 2017 r.

Wzrost gospodarki światowej zwykle stymulujący konsumpcję metali przemysłowych, stabilna dynamika popytu w Chinach, opóźnienia projektów górniczych wpływające na ograniczoną dynamikę podaży oraz nadzieje uczestników rynku związane z potencjalnym popytem z sektora samochodów elektrycznych wspierały ceny miedzi w 2017 r. Znaczącą rolę w dynamicznych wzrostach ceny należy przypisać funduszom inwestycyjnym typu „makro”, które opierają swoje decyzje inwestycyjne na odczytach makroekonomicznych. Po słabszym początku roku w kolejnych miesiącach ceny miedzi zaczęły dynamicznie zyskiwać, by w ostatnich tygodniach 2017 r. ustabilizować się w okolicach 7 000 USD/t, znacznie powyżej ubiegłorocznych poziomów. W konsekwencji cena miedzi w USD na koniec 2017 r. była o 30 proc. wyższa od tej z początku roku.

Średnioroczne notowania miedzi na Londyńskiej Giełdzie Metali (LME) w 2017 r. ukształtowały się na poziomie 6 165 USD/t, 27 proc. powyżej średniej ceny z 2016 r. (4 862,59 USD/t).

Notowania miedzi według LME (USD/t)

Pomimo trwającego osłabienia dolara amerykańskiego ceny srebra nie odnotowały wzrostów. Mniej obfity w wydarzenia kalendarz polityczny na świecie przełożył się na większą skłonność do ryzyka wśród inwestorów, wspierając bardziej ryzykowne aktywa (kryptowaluty, surowce, waluty krajów EM) i zmniejszając zapotrzebowanie na aktywa służące tezauryzacji (w tym metale szlachetne). Ceny srebra poruszały się w trakcie 2017 r. w trendzie bocznym osiągając na koniec roku 16,87 USD/uncję.

Notowana na Londyńskim Rynku Kruszców (LBMA) średnia cena srebra zanotowała w 2017 r. nieistotny spadek o 0,5 proc. i ukształtowała się na średnim poziomie 17,05 USD/uncję wobec 17,14 USD/uncję w 2016 r.

Notowania srebra według LBMA (USD/troz)

Średnia roczna cena niklu na LME w 2017 r. wyniosła 10 411 USD/t i była o 8 proc. wyższa od średniej ceny notowanej w 2016 r. (9 609 USD/t), osiągając na koniec roku poziom 12 260 USD/t. Ceny niklu korzystały z dobrej sytuacji makroekonomicznej oraz osłabienia amerykańskiej waluty. W skali mikro inwestorzy dostrzegali ograniczenia podaży w Chinach (na skutek reform wspierających ochronę środowiska), rosnący popyt ze strony przemysłu stalowego oraz przyszłe perspektywy konsumpcji związane z produkcją baterii. Z drugiej strony bardziej dynamiczny wzrost notowań był hamowany znaczącymi zapasami metalu na świecie.

Notowania niklu według LME (USD/t)

Od początku 2017 r. na rynku molibdenu zaobserwowano systematyczne wzrosty cen głównie poprzez poprawę sytuacji fundamentalnej na rynku. Z uwagi na niespodziewany przestój w chińskich hutach w II i III kwartale 2017 r., produkcja w Państwie Środka znacząco spadła. Jednakże straty związane z zakłóceniami zostały zrekompensowane przez wyższą produkcję w krajach Ameryki Południowej. Obserwowany był natomiast istotny wzrost zapotrzebowania na molibden ze strony przemysłu stalowego. Średnie miesięczne ceny molibdenu w trakcie roku mieściły się w granicach 7,3 USD/lb (styczeń 2017) a 9,0 USD/lb (grudzień 2017).

W konsekwencji średnia cena metalu w 2017 r. wyniosła 8,2 USD/lb i była o niecałe 26% wyższa od średniej za 2016r. (6,5 USD/lb).

Notowania molibdenu według CRU (USD/lb)

Amerykański dolar zanotował w 2017 r. znaczące osłabienie w stosunku do innych światowych walut – wartość USD w stosunku do koszyka walut (tzw. dollar index) spadła o blisko 9 proc. Deprecjacja dolara następowała pomimo czynników zwykle skutkujących jego umocnieniem, takich jak: zacieśnianie polityki monetarnej Fed, rosnący dysparytet stóp procentowych pomiędzy USA a głównymi strefami gospodarczymi świata oraz prowzrostowe reformy polityki fiskalnej wdrożone przez administrację prezydenta Trump’a. Kurs USD/PLN po osiągnięciu wieloletnich szczytów (ok. 4,25) pod koniec grudnia 2016 uległ dynamicznemu obniżaniu osiągając na koniec 2017 r. poziom ok. 3,48.

Kurs USD/PLN (NBP) w 2017 r. wyniósł średnio 3,78 USD/PLN i był niższy o 4,2 proc. od kursu za rok 2016 (3,94).

Kurs walutowy USD/PLN według NBP

Trendy i kontekst rynkowy

Konsensus prognoz analityków wskazuje na kontynuację wzrostu gospodarczego w głównych gospodarkach świata w kolejnych latach. Powinno to pozytywnie wpływać na popyt na surowce tradycyjnie używane w przemyśle, takie jak miedź, nikiel lub molibden. Ponadto, optymistyczne założenia co do warunków makroekonomicznych powinny również stymulować entuzjazm inwestorów instytucjonalnych w kierunku rynków metali. Wśród zagrożeń dla pozytywnego obrazu otoczenia makroekonomicznego należy wymienić ewentualną eskalację konfliktu handlowego pomiędzy USA a Chinami i jego rozszerzenie na pozostałe regiony świata, skutkujące ograniczeniem międzynarodowej wymiany handlowej. Ponadto ryzykiem dla kontynuacji wzrostu będzie systematyczne zacieśnianie polityki monetarnej i skracanie bilansu Fed w Stanach Zjednoczonych oraz wizja podobnych działań ze strony pozostałych banków centralnych na świecie.

Ceny miedzi na światowych rynkach powinny pozostać w trendzie zwyżkowym również z uwagi na stronę fundamentalną. Popyt na czerwony metal jest z reguły pozytywnie skorelowany ze wzrostem gospodarczym głównych gospodarek świata. Synchroniczny wzrost krajów rozwiniętych i rozwijających się powinien więc korzystnie oddziaływać na konsumpcję czerwonego metalu. Główne obawy z tym związane wiążą się z ewolucją chińskiej gospodarki w model bardziej zrównoważony, oparty na usługach i konsumpcji wewnętrznej. Analitycy dodają jednak, że wyhamowanie tempa wzrostu Chin i mniejsze wydatki na inwestycje infrastrukturalne niekoniecznie przełożą się na mniejszą konsumpcję metali przemysłowych, które mogą znaleźć inne źródła popytu związane z „zieloną” technologią. Zgodnie z raportem IDTechEx, zleconym przez International Copper Association (ICA), rosnąca liczba samochodów napędzanych elektrycznie przełoży się w ciągu dekady na dziewięciokrotny wzrost zużycia miedzi w tym sektorze. Wzrost znaczenia samochodów elektrycznych w najbliższej dekadzie nastąpi dzięki rozwojowi technologii, ograniczeniu różnic w cenie pojazdów hybrydowych lub elektrycznych a napędzanych tradycyjnie oraz większej dostępności stacji ładowania. Oczywiście tempo rewolucji w branży samochodów elektrycznych jest obecnie trudne do oszacowania. Należy jednak zauważyć, że do produkcji jednego samochodu elektrycznego zużywa się 2-4 krotnie więcej miedzi niż w tradycyjnych, spalinowych pojazdach. Ponadto zielona rewolucja w branży motoryzacyjnej pociągnie za sobą konieczność budowy infrastruktury niezbędnej do ładowania baterii samochodowych. Od strony podażowej rynek będzie zmagał się z ograniczeniami wynikającymi z brakiem realizacji inwestycji w obszarze wydobycia miedzi w minionych pięciu latach, w których ceny większości surowców osiągnęły długoletnie minima. Przy obserwowanym obecnie otoczeniu cenowym producenci ostrożnie wracają na ścieżkę inwestycji, jednak skala i rozmiar realizowanych projektów górniczych pozostają ograniczone. Dodatkowo w krótkim terminie analitycy wskazują na znaczące zagrożenie zakłóceń w produkcji istniejących kopalni, z uwagi na bogaty kalendarz renegocjacji kontraktów pracowniczych w Chile w 2018 roku.

Prognozy bilansu rynku miedzi (tys. ton)

Według szacunków CRU International produkcja górnicza miedzi na świecie w 2017 r. wyniosła 20 244 tys. ton. W tym samym czasie Spółki Grupy Kapitałowej KGHM wyprodukowały łącznie 553,6 tys. ton miedzi górniczej, co stanowi ok. 2,7 proc. produkcji globalnej. W rankingu największych światowych producentów miedzi górniczej Grupa KGHM zajęła w 2017 r. szóste miejsce.

Top 10 - producenci miedzi górniczej

Miejsce
Producent
Produkcja (kmt)
1
Codelco
1840
2
Freeport-McMoRan
1436
3
Glencore
1247
4
Grupo Mexico
883
5
BHP
796
6
KGHM
553
7
First Quantum
513
8
Rio Tinto
499
9
Antofagasta
486
10
MMG Ltd
445

Źródło: CRU, KGHM Polska Miedź S.A.

Światowa produkcja miedzi rafinowanej, zgodnie prognozami CRU, wyniosła 23 222 tys. ton. Produkcja miedzi rafinowanej w Spółki Grupy Kapitałowej KGHM wyniosła 544,8 tys. ton, co stanowi ok. 2,3 proc. produkcji globalnej i plasuje grupę poza pierwszą dziesiątką największych producentów. Natomiast w rankingu największych krajów-producentów miedzi elektrolitycznej, Polska zajmuje dziesiąte miejsce.

Top 10 - kraje-producenci miedzi rafinowanej

Miejsce
Kraj
Produkcja (kmt)
1
Chiny
8577
2
Chile
2441
3
Japonia
1541
4
USA
1021
5
Rosja
940
6
Demokratyczna Republika Kongo
877
7
Indie
845
8
Korea Płd.
640
9
Niemcy
591
10
Polska
523

Źródło: CRU, KGHM Polska Miedź S.A.

W 2017 r. produkcja górnicza srebra na świecie wyniosła 823 mln troz (dane szacunkowe wg CRU International). Spółki Grupy Kapitałowej KGHM w tym okresie wyprodukowały łącznie 48,4 mln troz srebra w koncentracie, co stanowi ok 5,9 proc. globalnej produkcji tego metalu.

Top 10 - producenci srebra

Miejsce
Producent
Produkcja (mt)
1
Fresnillo plc.
1687
2
KGHM Polska Miedź S.A. (Grupa)
1 244
3
Glencore plc.
1 174
4
Goldcorp Inc.
890
5
Polymetal International plc.
834
6
Cia. De Minas Buenaventura S.A.A.
822
7
Pan American Silver Corp.
777
8
Hochschild Mining plc.
595
9
Volcan Cia. Minera S.A.A.
538
10
Hindustan Zinc Ltd.
526

Źródło: CRU, KGHM Polska Miedź S.A.

Top 10 - kraje-producenci srebra

MiejsceKrajProdukcja (mt)
1Meksyk6108
2Peru4587
3Chiny3502
4Rosja1305
5Chile1260
6Boliwia1243
7Polska1227
8Australia1100
9USA1048
10Argentyna797

Źródło: GFMS World Silver Survey, Thomson Reuters, KGHM Polska Miedź S.A.

Materiały do pobrania

Pobierz PDF Raportu Zintegrowanego 2017

Pobierz